Bh maat berekenen en meten: stap voor stap, met maattabel

Een bh maat bestaat uit een getal en een letter, zoals 75B. Het getal is de bandmaat, een maat voor de omvang van je ribbenkast, direct onder je borsten gemeten. De letter is de cupmaat: die wordt berekend uit het verschil tussen de omtrek over je borsten en de omtrek eronder, schrijft de Nederlandse Wikipedia. Een cup hoort daardoor altijd bij een band: een B-cup bij maat 75 is niet even groot als een B-cup bij maat 80. Dat systeem geldt voor bh's met beugels en andere bh's met voorgevormde cups, of het nu om een gewone bh, een sexy bh of het bovenstuk van een lingerieset gaat.

Volgens de Engelstalige Wikipedia bestaan cupmaten sinds 1932 en raakten bandmaten pas in de jaren 40 ingeburgerd. De eerste letters, A tot D, gaven toen nog aan hoe hangend de borsten waren, niet hun volume. Tegenwoordig legt de Europese norm EN 13402 de bh-maten vast; voor bh's is die norm in het grootste deel van Europa de feitelijke standaard.

Niet elke bh volgt dat systeem. Een bralette, volgens de Engelstalige Wikipedia meestal een lichte bh zonder voering en zonder beugel die je over je hoofd aantrekt, koop je net als een sport-bh doorgaans in vijf of zes gewone confectiematen, alleen op basis van je borstomtrek, schrijft de Nederlandse Wikipedia.

Meet met een soepel meetlint, in centimeter. De norm EN 13402 meet de bovenwijdte bij voorkeur met matige spanning over een bh, en de Duitse Wikipedia vult aan: over een bh die je borsten niet vervormt en hun volume niet verschuift. Ook je ademhaling kan de metingen flink veranderen, schrijft de Engelstalige Wikipedia; de norm meet bij een normale ademhaling.

1. Onderwijdte. Leg het meetlint rond je romp in de plooi direct onder je borsten. Houd het horizontaal, evenwijdig aan de vloer, en trek het strak aan. Hoe zachter het weefsel, hoe strakker je moet meten, zodat de band later stevig om je lichaam sluit en op zijn plaats blijft.
2. Bovenwijdte. Sta rechtop met je armen langs je lichaam. Leg het lint horizontaal onder je oksels door en over het volste deel van je borsten, meestal ter hoogte van de tepels. Trek hier niet strak: matige spanning volstaat.
3. Controle. Meet je bovenwijdte nog een keer terwijl je vooroverbuigt en je borsten laat hangen. Verschilt dat meer dan 10 cm met de meting rechtop, neem dan volgens de Engelstalige Wikipedia het gemiddelde van beide voor je cupmaat.
4. Losse onderwijdte. Heb je veel zacht weefsel, meet je onderwijdte dan ook eens zonder aan te trekken. Dezelfde bron gebruikt de strakke meting voor de band en de losse voor de berekening van de cup; bij zacht weefsel geven die twee niet hetzelfde getal.

Bepaal eerst de band en pas daarna de cup, zo raadt de Duitse Wikipedia het aan.

1. Bandmaat. Rond je strakke onderwijdte af op het dichtstbijzijnde veelvoud van 5 cm. Wie 78 tot 82 cm meet, heeft bandmaat 80. In de Franse maten die in België gangbaar zijn, tel je daar 15 bij op en wordt het 95.
2. Cupmaat. Trek je onderwijdte af van je bovenwijdte en zoek het verschil op in de cuptabel verderop. Volgens de norm EN 13402 hoort bij 12 tot 14 cm cup A, bij 14 tot 16 cm cup B, bij 16 tot 18 cm cup C en bij 18 tot 20 cm cup D. Elke 2 cm erbij is een letter verder.

Een rekenvoorbeeld uit de Engelstalige Wikipedia: een onderwijdte van 89 cm en een bovenwijdte van 108 cm geven een verschil van 19 cm, dus cup D. Afgerond wordt de onderwijdte 90, dus de maat is 90D. Op een Belgisch etiket staat dezelfde bh als 105D. Ook een echt etiket toont die omrekening: de Nederlandse Wikipedia beschrijft een label waarop 85A in Franse maat (België) overeenkomt met 70A in Europese maat (Nederland).

Valt het verschil precies op een grens, zoals 14 cm, dan zijn twee cupmaten mogelijk. Veel Duitse fabrikanten volgen de Europese norm, maar kunnen in zulke grensgevallen een andere uitkomst geven, schrijft de Duitse Wikipedia. Online rekenhulpen (bh maat calculators) werken volgens dezelfde bron met heel verschillende rekenmodellen. Ook de bronnen zelf rekenen niet allemaal hetzelfde: de Duitse Wikipedia trekt de afgeronde bandmaat van de bovenwijdte af in plaats van de gemeten onderwijdte, en komt zo bij dezelfde metingen soms op een andere letter uit.

Deze tabel volgt de omrekentabel van de Engelstalige Wikipedia, die de waarden uitdrukkelijk bij benadering noemt.

Britse en Amerikaanse maten tellen in inches (een inch is 2,54 cm). De kolom VK toont de Britse standaard, waarin de bandmaat gelijk is aan de onderwijdte in inches, maar in dezelfde tabel staat het VK ook bij de Amerikaanse telling: niet elke Britse winkel rekent op dezelfde manier. Ook in de VS bestaan meerdere tellingen. De Nederlandse en de Engelstalige Wikipedia beschrijven er allebei een waarbij een paar inch bij de onderwijdte komt, maar noemen niet hetzelfde aantal. Pas bij Britse en Amerikaanse maten dus extra zorgvuldig.

De cupletter hangt af van het verschil tussen je bovenwijdte en je onderwijdte. De tabel volgt de Nederlandse Wikipedia, die de Europese letters, ook gebruikt in België, naast de Britse en Amerikaanse zet.

Na AA volgen de Europese letters elkaar op zonder dubbele letters. Britse merken gebruiken wel dubbele letters zoals DD, FF en GG, en dat zijn volle stappen, geen tussenmaten: daardoor is de Britse E een stap groter dan de Europese E, schrijft de Duitse Wikipedia. Amerikaanse merken gebruiken volgens de Engelstalige Wikipedia geen eenduidige reeks: sommige schrijven na D de reeks DD, DDD en DDDD, andere gaan na DDD verder met G, H en I. Britse en Amerikaanse cups lopen bovendien per inch op en Europese per 2 cm, en dat verschil groeit met de cupmaat. Sommige Franse fabrikanten laten de cup zelfs per 3 cm oplopen, schrijft dezelfde bron. Lees de tabel bij grote cups dus als een benadering.

Omdat de cup meegroeit met de band, kunnen twee maten even grote cups hebben. De Nederlandse Wikipedia noemt dat zustermaten (in het Engels sister sizes): de cups van een 75B zijn even groot als die van een 80A, met een langere band, en een 70C, met een kortere band. De Duitse Wikipedia geeft 75D en 80C als voorbeeld.

Een zustermaat helpt als de cup goed zit en de band niet. Geeft de band van een passende 80C te weinig steun, dan is 75D volgens de Duitse Wikipedia misschien een alternatief. Voor een brede rug noemt de Nederlandse Wikipedia het omgekeerde, zoals 95B in plaats van 90C. Alleen de cup blijft gelijk: de band van een 80C is langer dan die van een 75D en zit dus losser, terwijl juist de band het meeste gewicht draagt.

Volgens de Engelstalige Wikipedia blijkt uit studies dat vrouwen het vaakst een te grote band met een te kleine cup kiezen, bijvoorbeeld 34B in plaats van 30D in inchmaten. Voelt een band strak aan, dan kan ook een te kleine cup de oorzaak zijn: probeer dan eerst een grotere cup in plaats van een grotere band.

Een berekende maat klopt pas als de bh ook zo zit. Deze punten komen uit de Engelstalige, Nederlandse en Duitse Wikipedia.

• De band loopt horizontaal rond je lichaam, zit op je rug niet hoger dan vooraan en draagt het grootste deel van het gewicht, niet de schouderbandjes. Volgens de Duitse Wikipedia passen er nog twee vingers onder. Schuift hij op je rug omhoog, dan is hij te groot; snijdt hij in je zij, dan is hij te klein.
• De sluiting. Een nieuwe bh sluit je op het buitenste haakje. Rekt de band met de tijd uit, dan schuif je op naar de strakkere haakjes.
• De beugel ligt vooraan plat op je borstbeen en loopt in de plooi onder je borst. Aan de zijkant ligt hij achter het borstweefsel op je ribben, met het uiteinde richting het midden van je oksel. Staat hij tussen je borsten van je lichaam af, dan is de cup vaak te klein. Prikt hij onder je arm in je borst, dan kan de cup te klein zijn of het model te smalle beugels hebben.
• De cup omsluit je borst helemaal. Puilt er bovenaan of opzij iets uit, dan is hij te klein. Zit de stof kreukelig of staat de cup bovenaan open, dan is hij te groot, of is het model gemaakt voor borsten met meer volume bovenaan.
• De bandjes snijden niet in je schouders en glijden er niet af. Snijden ze toch, dan zijn ze te kort of te strak aangetrokken, of geeft de band volgens de Engelstalige Wikipedia te weinig steun. Afglijdende bandjes wijzen volgens die bron op een te grote band.

Twee proeven helpen. Bij de eerste, in het Engels swoop and scoop genoemd, buig je voorover zodat je borsten in de cups vallen, maak je de bh vast op het buitenste haakje en leg je na het rechtop komen elke borst met de andere hand goed in de cup. Een vinger langs de bovenrand toont of er iets over de rand komt. Bij de tweede draai je de bh om, met de cups op je rug, zodat je de band los van de cup beoordeelt.

Band- en cupmaten verschillen sterk tussen fabrikanten, schrijft de Engelstalige Wikipedia: twee bh's in dezelfde maat van twee merken passen niet noodzakelijk dezelfde persoon. Volgens de Duitse Wikipedia kunnen zelfs modellen van hetzelfde merk in dezelfde maat anders vallen. De Engelstalige Wikipedia voegt eraan toe dat het werkelijke volume achter dezelfde cupletter tussen merken meer uiteenloopt naarmate de cup groter wordt.

Ook je lichaam verandert: volgens de Engelstalige Wikipedia kunnen borsten tijdens de menstruatiecyclus van grootte en vorm veranderen, en snel groeien door een zwangerschap of een verandering in gewicht. Een studie uit 2012 van de Universiteit van Portsmouth liet 45 vrouwen bh's passen tot ze volgens professionele criteria goed zaten. Van hen had 76 procent de bandmaat te groot ingeschat en 84 procent de cupmaat te klein. De onderzoekers raadden aan om de bandmaat onder de borsten te meten, niet erboven zoals in veel Britse lingeriewinkels.

Experts raden vooral wie een D-cup of groter draagt aan om zich in een lingeriewinkel te laten opmeten, maar ook professionele bh-adviseurs meten volgens de Engelstalige Wikipedia niet altijd hetzelfde bij dezelfde persoon. Volgens sommige fabrikanten vind je je maat vooral door te passen en te leren herkennen hoe een goede bh zit, net als bij schoenen. Voor grote cups en bandmaten vind je meer uitleg in de gids over lingerie in grote maten.

• Wikipedia (nl): Behamaat
• Wikipedia (en): Bra size
• Wikipedia (en): EN 13402
• Wikipedia (de): Büstenhalter
• Wikipedia (en): List of bra designs